In tegenstelling tot het beeldkwaliteitsplan gaat de welstandsnota vooral over bestaand (stedelijk) gebied. Een uitgebreide analyse van de kern is hiervoor van belang. Vervolgens wordt veelal voor de gehele kern per deelgebied aangegeven wat de waarden, karakteristieken en kwaliteiten zijn, wat bescherming verdient en welke eisen gesteld worden. Het gaat hierbij vooral om de bebouwing en niet zozeer om de stedenbouwkundige structuren. De welstandsnota wordt na vaststelling door Welstand gebruikt om plannen te toetsen.